Przejdź do treści

Artroza – przyczyny, objawy i metody leczenia

Redakcja NN

lek. Wiktor Trela

4 min. czytaniaAktualizacja:

Artroza, znana również jako choroba zwyrodnieniowa stawów, jest jednym z najpowszechniejszych schorzeń układu ruchu. Jest to przewlekła choroba, która rozwija się na skutek uszkodzenia chrząstki stawowej i innych struktur stawu. Choroba ta prowadzi do ograniczenia ruchomości stawu, sztywności oraz bólu, co znacznie wpływa na jakość życia pacjenta.

Artroza – przyczyny, objawy i metody leczenia

Jakie są przyczyny artrozy?

Artroza może być spowodowana różnymi czynnikami, zarówno tymi, na które mamy wpływ (tzw. modyfikowalne), jak i tymi, którym nie możemy zapobiec (tzw. niemodyfikowalne).

Czynniki, na które można wpływać:

  1. Otyłość – nadmierna masa ciała naraża stawy na większe obciążenie, co przyspiesza niszczenie chrząstki stawowej. Redukcja masy ciała może znacznie zmniejszyć ryzyko wystąpienia artrozy.

  2. Brak aktywności fizycznej – regularna aktywność fizyczna wzmacnia mięśnie, stabilizuje stawy i poprawia krążenie krwi. Brak ruchu prowadzi do osłabienia mięśni i zwiększa ryzyko wystąpienia artrozy.

  3. Czynniki zawodowe – niektóre zawody (np. praca fizyczna, częste klęczenie) mogą prowadzić do przeciążenia stawów, co z kolei zwiększa ryzyko rozwoju artrozy.

  4. Urazy stawów – wcześniejsze urazy stawów, takie jak skręcenie lub złamanie, mogą zwiększyć ryzyko wystąpienia artrozy w późniejszym życiu.

Czynniki, którym nie da się zapobiec:

  1. Starzenie organizmu – ryzyko wystąpienia artrozy wzrasta wraz z wiekiem, ponieważ chrząstka stawowa ulega naturalnemu zużyciu wraz z upływem czasu.

  2. Płeć – kobiety są bardziej podatne na artrozę niż mężczyźni, szczególnie po menopauzie.

  3. Czynniki genetyczne – istnieje pewne dziedziczne predyspozycje do rozwoju artrozy, zwłaszcza w przypadku stawów kolanowych i biodrowych.

Jakie są objawy artrozy?

Objawy artrozy mogą się różnić w zależności od stopnia zaawansowania choroby i dotkniętego stawu. Najczęściej objawami artrozy są:

  1. Ból, który występuje podczas ruchu stawu i łagodzi się w spoczynku. Ból może być nasilony na początku ruchu (tzw. ból startowy) oraz pod koniec dnia.

  2. Sztywność stawu po dłuższym okresie bez ruchu, na przykład po przebudzeniu. Sztywność zazwyczaj ustępuje po kilkunastu minutach aktywności.

  3. Ograniczona ruchomość stawu w przypadku rozwiniętej artrozy. Może to utrudniać nawet wykonywanie codziennych czynności.

  4. Trzeszczenie lub chrupanie w stawie podczas ruchu.

  5. Obrzęk stawu – w niektórych przypadkach staw może być obrzmiały, szczególnie po intensywnym wysiłku fizycznym.

Jeśli zauważysz u siebie któreś z tych objawów, skonsultuj się z lekarzem ortopedą, żeby rozpocząć diagnostykę i wdrożyć odpowiednie leczenia.

Rola chrząstki stawowej w rozwoju artrozy 

Chrząstka stawowa pełni kluczową rolę w zdrowym stawie. Jej zadaniem jest amortyzacja ruchów stawu oraz zapewnienie płynnego przesuwania się powierzchni stawowych. W przypadku artrozy, chrząstka staje się uszkodzona i zniszczona, co prowadzi do tarcia i bólu w stawieLink otwiera się w nowej karcie.

Jak zapobiegać artrozie?

Chociaż artrozy nie da się skutecznie wyleczyć, istnieje wiele sposobów, które mogą opóźnić jej rozwój i zmniejszyć dolegliwości z nią związane.

Przede wszystkim utrzymuj prawidłową masę ciała. Nadwaga i otyłość sprawiają, że stawy są bardziej obciążone niż u osób z prawidłową wagą, co przyspiesza zużycie chrząstki.

Regularnie podejmuj aktywność fizyczną. Ćwiczenia wzmacniają mięśnie, stabilizują stawy i poprawiają krążenie krwi wokół stawów. Wybieraj aktywności o niskim wpływie na stawy, takie jak pływanie czy jazda na rowerze.

Unikaj przeciążenia stawów, np. długotrwałego klęczenia, skakania z wysokości i innych czynności, które mogą prowadzić do przeciążenia stawów.

Stosuj zbilansowaną dietę bogatą w witaminy C, D i E. Unikaj również nadmiernego spożycia tłuszczów nasyconych, które mogą wpływać negatywnie na stawy.

Staraj się unikać urazów stawów – zachowaj ostrożność podczas aktywności fizycznej i zapewnienie odpowiedniego wsparcia dla stawów. Ważne jest też prawidłowe dobranie obuwia.

Pamiętaj o profilaktyce! Regularnie badaj stan zdrowia, w tym również stawów, tym bardziej jeśli zauważasz pierwsze objawy mogące sugerować nieprawidłowości w działaniu tych struktur.

W jaki sposób leczona jest artroza?

Leczenie artrozy ma na celu łagodzenie objawów, poprawę funkcjonowania stawów oraz opóźnienie postępu choroby. Istnieje kilka metod leczenia artrozy, które często są stosowane:

  1. Farmakoterapia – stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych może pomóc w łagodzeniu bólu i zmniejszeniu stanu zapalnego w stawach.

  2. Fizjoterapia – ćwiczenia fizjoterapeutyczne mogą pomóc w wzmocnieniu mięśni, poprawie elastyczności stawów oraz zmniejszeniu bólu i sztywności. Wskazane są również po chirurgicznym leczeniu artrozy.

  3. Zastosowanie ortez i aparatów może pomóc w utrzymaniu stabilności stawów i zmniejszeniu bólu.

  4. Iniekcje sterydowe bezpośrednio do stawu mogą przynieść ulgę w bólu i stanach zapalnych.

  5. Chirurgia – w przypadkach zaawansowanej artrozy, gdy inne metody nie przynoszą ulgi, może być konieczna interwencja chirurgiczna. Możliwa jest wymiana stawu. Mniej inwazyjną metodą jest artroskopiaLink otwiera się w nowej karcie, czyli wziernikowanie stawu. W zależności od zajętego stawu wykonywana jest artroskopia kolana, artroskopia biodraLink otwiera się w nowej karcie czy artroskopia barkuLink otwiera się w nowej karcie.

Diagnostyka w kierunku poważnych chorób

Kiedy pojawia się podejrzenie poważnej choroby, pojawia się też niepewność i zagubienie. Odpowiedzią może być Ubezpieczeniowy program wsparcia w chorobie oferowany przez Nationale-Nederlanden. Składa się na niego m. in. umowa dodatkowa do ubezpieczenia na życie – Diagnostyka w kierunku poważnych choróbLink otwiera się w nowej karcie.

W ramach tego ubezpieczenia zyskujesz dostęp do lekarzy 26 specjalizacji i 667 badań diagnostycznych w placówkach LUX MED (własnych i współpracujących) w całej Polsce.

Jeśli otrzymasz od lekarza skierowanie w związku z podejrzeniem poważnej choroby, na wizytę do lekarza specjalisty lub badania laboratoryjne umówisz się w ciągu 3 dni roboczych, a na badania obrazowe w ciągu 10 dni roboczych.

Szczegółowe informacje na temat zakresu ochrony, zasad realizacji świadczeń oraz wyłączeń i ograniczeń odpowiedzialności ubezpieczyciela znajdziesz w ogólnych warunkach ubezpieczenia (OWU)Link otwiera się w nowej karcie.Dowiedz się więcejLink otwiera się w nowej karcie

    Redakcja NN

    Dbamy o Twoje zdrowie – także poprzez rzetelne informacje. Dlatego artykuły na naszej stronie są tworzone przez zespół specjalistów: lekarzy, fizjoterapeutów, dietetyków oraz doświadczonych redaktorów medycznych.

    Nasi eksperci nie tylko dzielą się wiedzą teoretyczną – przekazują też praktyczne wskazówki oparte na swoim doświadczeniu zawodowym. Piszą o tym, co naprawdę ważne dla Twojego zdrowia: od profilaktyki, przez diagnostykę, po metody leczenia.

    Stawiamy na przejrzystość, dlatego pod każdym artykułem znajdziesz bibliografię i źródła. W ten sposób wspieramy Cię w podejmowaniu świadomych decyzji dotyczących Twojego zdrowia.

    Redakcja NNZobacz artykuły tego autora

    Źródła:

    1. A. Koszowska, J. Nowak, R. Hawranek, Choroba zwyrodnieniowa stawów w kontekście nadwagi i otyłości, „Forum Zaburzeń Metabolicznych” 2015, t. 6, nr 2, s. 56–63.

    2. A. Szczekilk, P. Gajewski, Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2022.

    3. I. Zimmermann-Górska, Choroba zwyrodnieniowa stawów — nowe spojrzenie?, „Polish Archives of Internal Medicine” 2008, nr 118, s. 1−8S.

    4. A. Kruk, S. Terech, P. Jarzynkowski i wsp., Interdyscyplinarna opieka nad pacjentem operowanym metodą artroskopii stawu kolanowego, „Polski Przegląd Nauk o Zdrowiu” 2018, t. 2, nr 55, s. 219–224.

    Powyższy materiał ma wyłącznie charakter edukacyjno-informacyjny, nie jest poradą lekarską i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Przed zastosowaniem się do wskazówek lub informacji o charakterze specjalistycznym zawartych na stronie zdrowie.nn.pl należy skonsultować ich treść z lekarzem. Zdrowie.nn.pl dokłada najwyższych starań, aby treść publikowanych materiałów była najlepszej jakości, ale nie ponosi odpowiedzialności za ich zastosowanie bez konsultacji z lekarzem.


    Diagnostyka w kierunku poważnych chorób

    Zapewnij sobie szybki i nielimitowany dostęp do lekarzy 26 specjalizacji i 667 badań diagnostycznych w prywatnych placówkach medycznych w całej Polsce, aby wykluczyć lub potwierdzić poważną chorobę.

    Dowiedz się więcejDowiedz się więcej

    Informacja Prawna

    JPG 864x356px

    Kategorie

    Podobne tematy